Inbesteden of aanbesteden; Wet Markt en Overheid voldoet niet.

0

De Wet Markt en Overheid moet worden uitgebreid met regels voor het inbesteden door overheidsdiensten. Dat is in de stelling van VNO-NCW en MKB-Nederland.

De stelling is naar voren gebracht in het licht van de discussie die afgelopen woensdag in de Tweede Kamer is gevoerd over het voornemen van de digitalisering van het Nationaal Archief door een nieuwe scanstraat van de Belastingdienst. Beiden zetten al langer vraagtekens bij de werking van de Wet Markt en Overheid.

Inbesteden of aanbesteden?

Het voornemen van ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW)  om het Nationaal Archief te laten digitaliseren door de  nieuwe scanstraat van de Belastingdienst stuitte op verzet in de Tweede Kamer. De Tweede Kamer is van mening dat deze opdracht moet worden aanbesteed in de markt.  Minister Bussemaker van OCW is een andere mening toegedaan. Volgens haar zou dat leiden tot hogere kosten en vertraging omdat al investeringen zijn gedaan in de scanstraat. De voorgenomen inbesteding zou volgens de Minsiter ook toegestaan zijn vanwege het ‘maatschappelijk belang’ dat met deze opdracht is gemoeid. Dit is tegen het zere been van VNO-NCW en MKB-Nederland omdat de marktactiviteiten die overheden uitvoeren tot verlies van omzet en banen zou leiden, maar ook tot hogere kosten en lagere kwaliteit. Het ‘maatschappelijk belang’ argument zou ook onheus zijn. Een aanbesteding van de diensten zou de overheid ook in staat zijn om het belang te waarborgen.

Zwartboek inbesteden

Volgens de ondernemersorganisaties  speelt het probleem van inbesteden bij veel diensten. Zij inventariseren op dit moment gevallen waarbij overheden ten onrechte zelfstandig economische activiteiten ontwikkelen. Zo zouden er signalen zijn vanuit  groenonderhoud, afvalscheiding, opleidingen, schoomaakdiensten en beveiliging en hoveniers.

De Wet Markt en Overheid moet oneerlijke concurrentie door de overheid voorkomen. Deze wet schrijft voor dat overheden niet zo maar economische activiteiten op de markt kunnen verrichten. Omdat de activiteit geen taak van de overheid is, maar bovendien omdat ondernemers worden gedupeerd.

Ingevolge de Wet Markt en Overheid zijn een viertal gedragsregels aan de Mededingingswet (Mw) toegevoegd. Deze regels moeten door overheden  worden nageleefd als zij economische activiteiten verricht of laat verrichten door een aan hen gerelateerd overheidsbedrijf:
1    de verplichting tot integrale doorberekening van kosten
2    het verbod op exclusief gebruik van gegevens
3    het verbod op functievermenging
4    het bevoordelingsverbod inzake overheidsbedrijven

Er zijn uitzonderingen op de regels. Zo is het mogelijk dat een overheid besluit dat een activiteit van een dermate groot maatschappelijk belang heeft  dat de gedragsregels niet van toepassing zijn, een zogenaamd  algemeen-belang-besluit. In praktijk wordt van deze mogelijkheid regelmatig gebruik gemaakt en nemen overheden voor veel economische activiteiten een ‘algemeen belangbesluit’. Alsdan zijn de gedragsregels zijn dan niet van toepassing.

Als ondernemers geconfronteerd worden met een situatie waarbij sprake is van oneerlijke concurrentie door de overheid kunnen een klacht indienen bij de Autoriteit Consument en Markt (ACM). De huidige wet biedt evenwel weinig mogelijkheden tot verzet.

In verband met de evaluatie van de Wet Markt en Overheid verzamelen VNO-NCW en MKB-Nederland concrete voorbeelden waaruit blijkt dat de huidige wet niet voldoent. De voorbeelden moeten aantonen dat het maatschappelijk belang niet wordt gediend als overheden activiteiten verrichten die anders door ondernemers worden verricht. Deze voorbeelden worden gebundeld in een zwartboek en aangeboden aan de Tweede Kamer.

Deel via:

Over de AUTEUR

Redactie Juridisch Actueel

Artikelen van de redactie Juridisch Actueel kunnen afkomstig zijn van verschillende auteurs of bestaan uit ingezonden bijdragen.

Reageren is niet mogelijk.